De Stoomloc 01-1075 van de SSN.

Wed 26-Feb-20
19:23:57



Meiningen DLW

Datum: Fri 12 July 1991
Samenvatting: De DampfLokWerk in Meiningen, hoe het begon en tegenwoordig.

==> [Ga naar de afbeeldingen]


De DampfLokWerk is nog de enige werkplaatsen in Europa waar men nog (complete) stoomlokomotieven professioneel kan repareren, restaureren en renoveren, inclusief alle onderdelen, zoals ketels en loc-frames.

De stad Meiningen ligt in Thuringen, net over de grens van voormalig Oost-Duitsland, zo'n 600km over de grens van Nederland. De stad ligt in een dal op 300 meter nap en wordt west en oost omringt door heuvels tot 450 meter nap. In het dal stroomt de rivier de Werra van zuid naar noord.

Geschiedenis van de werkplaats.

De bouw van de werkplaats begon in 1910. Na de bouw kon op 02-mrt-1914 de nieuwe hoofdwerkplaats met 800 werknemers beginnen. In 1918 was dit aantal al verdubbeld. In 1920 werd het een Eisenbahn AusbesserungsWerk (Spoorweg Reparatie Werkplaats), in 1924 werd het Reichsbahn AusbesserungsWerk (RAW). Er werden vele typen locomotieven gebouwd, waaronder voor diverse maten smalspoor en voor een tandradbaan. Men had er zelfs een eigen leerschool.

De werkplaats had alles om locomotieven, inclusief tenders, van de grond af op te bouwen. Dit is inclusief een ketelsmederij, een plaatwerkerij, wielendraaierij, frame-frezerij, pijpenmakerij (rookbuizen, vlambuizen, vlampijpen). In het reguliere leveringsprogramma stond naast de gewone serie 01 bovendien de series 0110, 03, 0310, 39, 43, 44, 62 en 95.

In de tweede wereld oorlog bleef het station en de werkplaats van Meiningen door het Amerikaanse bombardement van februarie 1945 grotendeels bespaard. En daar had men geluk mee. Andere werkplaatsen waren namelijk al plat gebombadeerd. Eind april 1945 werd met 400 man het werk weer opgepakt. In 1947 waren er alweer snel 3000 werknemers. Op een gegeven moment verlieten er zelfs 3 locomotieven per dag de werkplaats.

Een zwarte dag.

Het zwaarste ongeval dat men in de werkplaats had, was een ketel-ontploffing op 04-mei-1951. Dit werd veroorzaakt doordat er enerzijds een defecte, lage-indicatie manometer werd gebruikt en anderzijds doordat er geen testmanometer werd gebruikt. Normaal is voor het testen van een ketel (met een werkdruk van 14 bar) een testdruk van 20 bar nodig. Nu werd er bij het opstoken een testdruk van 24 bar bereikt. En dat kon de ketel niet aan. Door de explosie die toen kwam, werd de ketel, dwars door het dak, 100 meter verderop weer neergesmeten, midden in de tuin van het ziekenhuis. 11 mensen werden daardoor gedood en 30 mensen zwaar gewond. Het opstookhuis werd volledig vernield.

Na de val van de muur, vanaf 1990.

Na de val van de muur bleef de werkplaats doorgaan, ondanks dat er al veel stoomlocomotievn in Duitsland gesloopt waren. Maar er was redding. En die kwam uit Zwitserland.

In Zwitserland reed tot de zomer van 1947 de Glacier Express door de Centrale Alpen. Op reden zo'n 10 tandrad locomotieven over 1-meter smalspoor tussen de plaatsen Realp en Oberwald. Na de elektrificatie van de spoorlijn werden er 3 (minstens (?)) locomotieven verkocht aan een maatschappij in Khong Pa, Dalat in Vietnam. Waaronder locomotief nummer 1, een 9 meter lange en 34 ton zware tender locomotief met asindeling 1'Ct.

In Vietnam reden de locs treinen voor houtvervoer tussen Saigon en de kustregio, tot in de jaren 70, toen de Vietnam-oorlog grote delen van het 100 km lange spoor vernietigde. Daar stonden ze, leden ze zelfs. Een oude Vietnamese werknemer had zijn bescheidenkamp bij zijn locomotieven opgeslagen. Hij sliep als het ware voor hun wielen, uit angst dat iemand ze zou plunderen of heel zijn schat zou stelen. Hij bewaarde ze, hij bewaakte ze in de hoop dat zijn oude machines op een dag nog eens op zijn spoor zouden rijden.

Rond 28-aug-1990 kwamen er mannen uit het verre Zwitserland en deze wilden zijn stoomlocs meenemen naar waar ze ooit vandaan kwamen. Twaalf enthousiastelingen probeerden na 20-jaar om de machines in beweging te krijgen. Met tegenzin gaven de stoom-rossen hun schoonheidsslaap op. Voor de ogen van de oude Vietnamees beginnen de wielen weer langzaam te draaien. De oude man verborg zijn droevenis niet en het afscheid viel zwaar. Maar het deed hem goed dat de locs weer in beweging gebracht werden.

Op een speciale dieplader, voortgetrokken met een Russische Kamas, werden 3 locomotieven in 6 weken vervoerd naar de marinehaven van Ho-Chi-Minh stad. Daar werd de schat in het vrachtschip Friedrich Engles uit Rostock geladen, waarmee het dure schroot naar Hamburg werd gebracht. Deze aktie heeft, inclusief aankoop, tenslotte 3-miljoen Zwitserse franken gekost. Van Hamburg werden de 3 locs en 1 bagage-wagon per trein naar Meiningen gebracht.

In Meiningen constateerde men dat de toestand ernstig is, maar niet hopeloos. Ketel, machinistenhuis, water- en kolenbak zijn niet meer te redden en moeten opnieuw worden gebouwd. Het wordt de eerste westerse machine voor Meiningen. Het wordt een soort boegbeeld.

Linken:

Na het renoveren van deze "schrootbakken" tot echte volwaardige lokomotieven, is de reputatie begonnen dat men hier nog ECHT stoomlokomotieven kan renoveren en restaureren - van klein tot groot, van oud tot nog veel ouder.

In 1993 is locomotief nummer 1 weer terug op de baan van de Zwitserse DFB (Dampfbahn Furka Bergstrecke).

Andere locomotieven.

Men heeft daarna nog vele locomotieven van musea en particuliere organisaties opgeknapt en zelfs gerepliceerd. Enkele speciale types zijn:

  • Der Adler, na een brand in 2005 in het Duitse Bahn Museum. Het origineel was de eerste locomotief die een succes was in Duitsland.
  • De Saxonia.
  • Elektrische Krokodil (uit Zwitserland).

Nederlandse Stoomlocomotieven.

In 1991 was de SSN de eerste Nederlandse organisatie die in Meiningen een stoomlocomotief geheel liet restaureren (een zogenaamde L7-onderzoek) - De 01-1075. Na hun locomotief 23-023 volgden nog enkele andere Nederlandse organisaties. Minstens 6 stoomlokomotieven van Nederlandse organisaties zijn in Meiningen geweest voor renovatie/ restauratie:

  • 1991 - loc 01-1075 (SSN) - grote revisie, inclusief terug van oliestook naar kolenstook;
  • 1993 - loc 23-023 (SSN) - grote revisie;
  • 1994 - loc 3 - de rode Bison (SGB) - nieuwe ketel;
  • 1995 - loc 22, Tom (Hoogovens Stoom Vereniging) - revisie onderstel;
  • 1998 - loc 65-018 (SSN) - grote revisie;
  • 2006 - loc 57, Bonne (Hoogovens Stoom Vereniging) nieuwe ketel.

Tegenwoordig.

Tegenwoordig (het jaar 2020) doet men niet alleen allerlei werkzaamheden aan stoomlocomotieven. Men doet ook werkzaamheden aan elektrische en diesel locomotieven ... hoewel men het elektro en motor-gedeelte zelf weer uitbesteedt. Daarnaast is de fabriek een standplaats voor Spoorhijskranen en sneeuwtreinen.

Voor een beetje locomotief-werk rekent men gauw een bedrag van 6 cijfers. Wilt men meer laten doen, dan lopen de bedragen al op tot in de miljoenen (Euro's). Men weet immers dat men nog de enige werkplaats/ fabriek is in Europa die deze oude ambachten (op professionele wijzen) nog beoefent.

Daarnaast organiseert men elk jaar het weekend durende de Dampfloktage. Beide dagen kan het publiek door (bijna) de gehele werkplaats wandelen en van alles bekijken, inclusief de projecten waar men dan aan bezig is. Over het gehele weekend in 2017 (02 en 03-sep-2017) waren zo'n 15.000 bezoekers (zaterdag ong. 5500 bezoekers, zondag ong. 9500) aanwezig.

Zie bijvoorbeeld: de fotoreportage van de open dagen in 2017. 


Afbeeldingen

1/10: meiningen_01.jpg.
meiningen_01.jpg
Aankondiging van de Dampfloktage [02/03-sep-2017].

2/10: meiningen_02-ingang.jpg.
meiningen_02-ingang.jpg
De ingangspoort van de werkplaats [02/03-sep-2017].

3/10: meiningen_03-wielen.jpg.
meiningen_03-wielen.jpg
Twee wielen, die als standbeeld aangeven waar de werkplaats zich mee bezig houdt [02/03-sep-2017].

4/10: meiningen_04-ketelsmederij.jpg.
meiningen_04-ketelsmederij.jpg
Een plaat wordt tot een stuk ketel gevormd in de ketelsmederij [02/03-sep-2017].

5/10: meiningen_05-meer-spoorbreedtes.jpg.
meiningen_05-meer-spoorbreedtes.jpg
Meerdere spoorbreedtes aan rails voor diverse locomotieven [02/03-sep-2017].

6/10: meiningen_06-hijskraan.jpg.
meiningen_06-hijskraan.jpg
Een mechanische spoorhijskraan voor zwaar werk [02/03-sep-2017].

7/10: meiningen_07-hijskraan.jpg.
meiningen_07-hijskraan.jpg
Een hydrolische spoorhijskraan [02/03-sep-2017].

8/10: meiningen_08-stoomframe.jpg.
meiningen_08-stoomframe.jpg
Een oud frame van een stoomlocomotief [02/03-sep-2017].

9/10: meiningen_09-treinen-ingang.jpg.
meiningen_09-treinen-ingang.jpg
De poort waar de treinen het terrein op rijden. Op de achtergrond de stad Meiningen [02/03-sep-2017].

10/10: meiningen_10-lijst.jpg.
meiningen_10-lijst.jpg
Lijst van lokomotieven die door de Dampflokwerk in Meiningen zijn gerepareerd, gerestaureerd en/ of gerenoveerd [2017].

Bron: Bedrijfsboek: Die Erste Adresse fuer Spezial-Leistungen - Dampflokwerk Meiningen (2014)